De valkuil van herkenning: begrijpen is niet hetzelfde als leren

Door

in , ,

Stel je voor: je leert iets nieuws op je werk. Een wat ingewikkelder proces, maar alles lijkt op het moment dat iemand je het uitlegt heel logisch. Je begrijpt het voor je gevoel helemaal! Maar dan moet je het een week later helemaal zelf doen en toepassen. Ineens kom je erachter dat je helemaal geen idee meer hebt, je kunt je weinig herinneren van het proces terwijl het een week geleden nog zo logisch leek. Hoe kan dit?  

De illusie van kennis

Veel mensen verwarren begrijpen met leren. Iets begrijpen op het moment dat je het leest of uitgelegd krijgt betekent niet automatisch dat deze kennis ook blijft hangen. Dit wordt omschreven door het concept de illusion of competence.

De illusion of competence beschrijft de neiging van mensen om te denken dat zij kennis beheersen, terwijl zij deze kennis nog niet goed kunnen ophalen of toepassen. Dit komt doordat informatie bekend voorkomt. Ons brein herkent de informatie, waardoor deze vertrouwd en begrijpelijk aanvoelt. Daardoor ontstaat gemakkelijk het gevoel dat we iets volledig begrijpen, terwijl dat in werkelijkheid nog niet altijd het geval is.

Pas wanneer we de kennis zelf moeten toepassen, uitleggen of actief moeten ophalen, merken we hoeveel we daadwerkelijk hebben geleerd.

Herkennen is makkelijker dan onthouden

Ons brein vindt herkennen veel makkelijker dan actief informatie ophalen. Wanneer je een meerkeuzevraag ziet, herken je vaak het juiste antwoord. Dat betekent echter niet dat je datzelfde antwoord ook zelf had kunnen bedenken.

Misschien herken je het zelf ook. Je hebt een tekst gelezen en denkt dat je het begrijpt. Een paar dagen later wil je het uitleggen aan een collega en merk je dat het toch lastiger gaat dan verwacht. Op dat moment ontdek je juist hoeveel kennis er daadwerkelijk is blijven hangen.

In de cognitieve psychologie wordt dit verschil vaak omschreven als het verschil tussen herkennen en ophalen (retrieval). Juist dat actief ophalen van informatie speelt een belangrijke rol bij duurzaam leren.

Waarom gebeurt dit steeds vaker?

Tegenwoordig hebben we toegang tot meer informatie dan ooit tevoren. Via internet, sociale media, podcasts en AI-tools komen we voortdurend in aanraking met nieuwe kennis. Dat heeft veel voordelen, maar kan ook voor uitdagingen zorgen.

Doordat er zoveel kennis beschikbaar is, besteden we soms minder tijd aan het actief verwerken daarvan. We lezen, luisteren en scrollen maar nemen niet altijd de tijd om dit goed te verwerken en stil te staan bij wat we precies hebben geleerd. Hierdoor kan de illusie ontstaan dat we veel weten terwijl we in werkelijkheid vooral veel herkennen.

Wat betekent dit voor e-learning?

Een effectieve e-learning moet niet alleen informatie aanbieden, maar deelnemers ook helpen die informatie actief te verwerken. Het actief verwerken kan bijvoorbeeld worden gestimuleerd door toepassingsopdrachten en situatieschetsen. Door kennis vaker actief op te halen en toe te passen, wordt de kans groter dat het daadwerkelijk blijft hangen.

Meer leren?

Wil je ook een e-learning die niet alleen voor herkenning zorgt, maar ook voor daadwerkelijk leren? Bij AHA Leermiddelenbouwers zorgen wij voor een e-learning die kennis aanbiedt én laat verwerken door de gebruiker. Nieuwsgierig geworden wat wij voor jou kunnen betekenen bij het ontwikkelen van een leeromgeving? Neem gerust contact met ons op voor een vrijblijvende kennismaking.


Reacties

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *